On the 4th anniversary of Russia's full-scale invasion of Ukraine, the Council of Europe's Committee of Ministers issued a decisive resolution demanding full accountability. The statement condemns ongoing winter infrastructure attacks and accelerates the establishment of a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine.

Τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η διεθνής κοινότητα περνά από τα ψηφίσματα θεωρητικής καταδίκης στη δημιουργία απτών νομικών μηχανισμών. Η σύσταση Ειδικού Δικαστηρίου και Διεθνούς Επιτροπής Αξιώσεων διαμορφώνει ένα νέο γεωπολιτικό και νομικό προηγούμενο. Σε μια εποχή που η παγκόσμια σταθερότητα –από τον τουρισμό σε hubs όπως η Ελλάδα μέχρι την εφοδιαστική αλυσίδα– δοκιμάζεται, το Συμβούλιο της Ευρώπης στέλνει σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής στην ατιμωρησία.

Νομική Λογοδοσία: Εκκίνηση της προπαρασκευαστικής ομάδας για το Ειδικό Δικαστήριο σε συνεργασία με την ΕΕ (Ιανουάριος 2026).

Μηχανισμός Αποζημιώσεων: 35 κράτη και η ΕΕ υπέγραψαν τη Σύμβαση για τη Διεθνή Επιτροπή Αξιώσεων.

Ανθρωπιστική Κρίση: Σκληρή καταδίκη για τη βίαιη μεταφορά παιδιών και τη στόχευση ενεργειακών υποδομών.

Συνεχιζόμενη Δέσμευση της Μόσχας: Υποχρέωση της Ρωσίας να συμμορφωθεί με τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ, παρά την αποχώρησή της από την ΕΣΔΑ (Σεπτέμβριος 2022).

Ukraine War 4th Anniversary: Το Συμβούλιο της Ευρώπης εντείνει την πίεση στη Ρωσία με νέους μηχανισμούς λογοδοσίας

MYKONOS/GREECE - Mykonos Ticker Newsroom

Σε μια κρίσιμη συγκυρία για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, με τη συμπλήρωση τεσσάρων ετών από την πλήρους κλίμακας στρατιωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία (24 Φεβρουαρίου), η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης στο Στρασβούργο προχώρησε σε μια ηχηρή παρέμβαση. Εκπροσωπώντας 46 κράτη-μέλη, το όργανο λήψης αποφάσεων επαναβεβαίωσε την αταλάντευτη στήριξή του στο Κίεβο, υπογραμμίζοντας ότι η Μόσχα φέρει την αποκλειστική ευθύνη για τις καταστροφές, την απώλεια ζωών και την κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου.

Special Tribunal και Μηχανισμοί Αποζημιώσεων

Η στρατηγική της Ευρώπης μετατοπίζεται πλέον στην έμπρακτη νομική τιμωρία. Η Επιτροπή χαιρέτισε την πρόοδο (το 2025) για τη σύσταση του Ειδικού Δικαστηρίου για το Έγκλημα της Επίθεσης. Ήδη από τον Ιανουάριο του 2026, έχει ξεκινήσει το έργο της η προπαρασκευαστική ομάδα, χρηματοδοτούμενη από κοινού από το Συμβούλιο της Ευρώπης και την Ευρωπαϊκή Ένωση.

"Μια δίκαιη και διαρκής ειρήνη για την Ουκρανία πρέπει να βασίζεται στην πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και στη λογοδοσία για τις σοβαρές παραβιάσεις αυτού." - Επιτροπή Υπουργών, Συμβούλιο της Ευρώπης

Παράλληλα, κομβικό ρόλο στον μηχανισμό αποζημιώσεων παίζει η νέα Διεθνής Επιτροπή Αξιώσεων για την Ουκρανία, τη σύμβαση της οποίας έχουν ήδη υπογράψει 35 κράτη και η ΕΕ.

Εγκλήματα Πολέμου και Καταπάτηση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Στο ανθρωπιστικό μέτωπο, το Συμβούλιο καταδίκασε με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο δύο βασικές τακτικές της ρωσικής πλευράς:

Τη συστηματική στόχευση ζωτικών πολιτικών υποδομών (π.χ. ενεργειακά δίκτυα) κατά τη διάρκεια ακραίων χειμερινών συνθηκών.

Την παράνομη απέλαση και βίαιη μεταφορά παιδιών από την Ουκρανία, απαιτώντας την άμεση και ασφαλή επιστροφή τους.

Αξίζει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) και πρόσφατες αποφάσεις του (όπως τον Ιούλιο του 2025), οι παραβιάσεις στα προσωρινά κατεχόμενα εδάφη παραμένουν κατάφωρες. Η Ρωσία, παρότι δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου από τον Σεπτέμβριο του 2022, παραμένει νομικά υποχρεωμένη να εφαρμόζει τις αποφάσεις του Δικαστηρίου.

Η ανακοίνωση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την τέταρτη επέτειο του πολέμου καταδεικνύει ότι η Δύση προετοιμάζεται για την "επόμενη μέρα". Η εστίαση στη συλλογή στοιχείων, τις νομικές αξιώσεις και τη σύσταση δικαστηρίων υποδηλώνει ότι οι κυρώσεις θα έχουν μακροπρόθεσμο, δομικό χαρακτήρα. Η παγκόσμια γεωπολιτική σκακιέρα, που επηρεάζει άμεσα τις ευρωπαϊκές αγορές και οικονομίες, θα παραμείνει συνδεδεμένη με την έκβαση αυτής της νομικής και στρατιωτικής σύγκρουσης.