Historical Memory - Καισαριανή / Μνημείο κηρύχθηκε το σύνολο της συλλογής φωτογραφιών από την εκτέλεση των 200

«Εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας» οι φωτογραφίες των 200 εκτελεσθέντων στην Καισαριανή. 

Μια απόφαση υψηλού συμβολισμού και ιστορικής αξίας έλαβε χώρα για το Σκοπευτήριο της Καισαριανής, καθώς το σύνολο των φωτογραφιών που απεικονίζουν τους 200 εκτελεσθέντες αγωνιστές από τα ναζιστικά στρατεύματα κατοχής, κηρύχθηκε και επίσημα μνημείο. Η συγκεκριμένη ενέργεια έρχεται να θωρακίσει την ιστορική μνήμη της θυσίας της Πρωτομαγιάς του 1944, αναγνωρίζοντας το φωτογραφικό αρχείο ως αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και της Εθνικής Αντίστασης. Μέσα από τα πρόσωπα των ηρώων που κοσμούν τον χώρο, η ιστορία παραμένει ζωντανή, υπενθυμίζοντας στις επόμενες γενιές το βαρύ τίμημα της ελευθερίας.

Μνημείο κηρύχθηκε το πάνθεον με τις φωτογραφίες των 200 εκτελεσθέντων

Οι φωτογραφίες εμφανίστηκαν στις 14 Φεβρουαρίου στο eBay

Το υπουργείο Πολιτισμού κήρυξε μνημείο το σύνολο των φωτογραφιών με τους 200 εκτελεσθέντες στην Καισαριανή. Με αυτή την κίνηση, το υπουργείο «αποκτά το έρεισμα» για να διεκδικήσει τη συλλογή και να την αποκτήσει εκ μέρους του ελληνικού κράτους, υπογράμμισε η Λίνα Μενδώνη.

Με ανακοίνωσή του, το υπουργείο Πολιτισμού έκανε γνωστό πως το σύνολο της συλλογής φωτογραφιών κηρύχθηκε μνημείο, έπειτα από τη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων, λόγω «της ιδιαίτερης ιστορικής αξίας της, ως τεκμήριο διαμόρφωσης αντιλήψεων και στάσεων με εργαλείο την εικόνα, από την πλευρά των προπαγανδιστικών μηχανισμών των στρατευμάτων Κατοχής, στην Ελλάδα».

Ήδη, η αρμόδια Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς έχει επικοινωνήσει με τον συλλέκτη Tim de Craene και εμπειρογνώμονες μεταβαίνουν στο Βέλγιο την Παρασκευή, προκειμένου να «διαπιστώσουν εκ του σύνεγγυς τη συλλογή και να συνομιλήσουν μαζί του». Με τη σημερινή κήρυξη της συλλογής ως μνημείο, «το υπουργείο Πολιτισμού αποκτά το έρεισμα για να την διεκδικήσει και να την αποκτήσει εκ μέρους του ελληνικού κράτους», δήλωσε η αρμόδια υπουργός, Λίνα Μενδώνη.

«Οι 12 φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και απεικονίζουν Έλληνες πατριώτες, πριν από την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944, αποτελούν εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας», τόνισε η υπουργός Πολιτισμού και επεσήμανε ότι οι φωτογραφίες της συλλογής «δίνουν “πρόσωπο” στις ιστορικές μαρτυρίες για το ήθος και τον πατριωτισμό τους, λίγες στιγμές πριν από την εκτέλεσή τους και για αυτό είναι ανεκτίμητες».

Αναλυτικά η ανακοίνωση του Yπουργείου Πολιτισμού

«Το σύνολο της συλλογής φωτογραφιών Τ. de Craene/H. Heuer κηρύχθηκε μνημείο από το υπουργείο Πολιτισμού -μετά τη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων- λόγω της ιδιαίτερης ιστορικής αξίας της, ως τεκμήριο διαμόρφωσης αντιλήψεων και στάσεων με εργαλείο την εικόνα, από την πλευρά των προπαγανδιστικών μηχανισμών των στρατευμάτων Κατοχής, στην Ελλάδα.

Οι φωτογραφίες εμφανίστηκαν στον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών e-bay.de, το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου. Φερόμενος ιδιοκτήτης είναι ο συλλέκτης Tim de Craene, που ειδικεύεται στα αναμνηστικά και εν γένει τεκμήρια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Μέσω της εταιρείας του, Crain's Militaria, τις προσέφερε για πώληση. Η εμφάνισή τους σε ελληνικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης, και αργότερα και σε μέσα ενημέρωσης, δημιούργησε έντονο ενδιαφέρον, από πολλές πλευρές. Ο συλλέκτης, το πρωί της Δευτέρας 16/2, απέσυρε τις δώδεκα φωτογραφίες από τον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών. Ωστόσο, παραμένει προς πώληση το σύνολο της συλλογής που είχε δημιουργήσει ο τότε Υπολοχαγός της Βέρμαχτ, Χέρμαν Χόιερ (Hermann Heuer). Ο Χόιερ, το 1943-1944 υπηρετούσε στο στρατόπεδο της Μαλακάσας, αλλά είχε λάβει εντολή να παρακολουθήσει ή και να συνδράμει -δεν είναι ξεκάθαρο- στην εκτέλεση των 200 Ελλήνων κρατουμένων που μεταφέρθηκαν από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την Πρωτομαγιά του 1944. Η συλλογή των φωτογραφιών του, από περιοχές της κατεχόμενης Ευρώπης (Βέλγιο, Γαλλία, αλλά και Ελλάδα) όπου υπηρέτησε, βρέθηκε στα χέρια του συλλέκτη Tim de Craene.

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε:

“Οι 12 φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και απεικονίζουν Έλληνες πατριώτες, πριν από την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944, αποτελούν εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Οι φωτογραφίες της συλλογής δίνουν «πρόσωπο» στις ιστορικές μαρτυρίες για το ήθος και τον πατριωτισμό τους, λίγες στιγμές πριν από την εκτέλεσή τους και για αυτό είναι ανεκτίμητες. Αλλά και οι υπόλοιπες φωτογραφίες είναι πολύ σημαντικές, καθώς επιτρέπουν να πλαισιώσουμε το δράμα της κατεχόμενης Ελλάδας και με το βλέμμα του κατακτητή. Ο μηχανισμός προπαγάνδας που έστησε ο Γιόζεφ Γκέμπελς αξιοποίησε την αιχμή της τεχνολογίας ενημέρωσης της εποχής του -τον κινηματογράφο και την φωτογραφία- για να δημιουργήσει σκηνοθετημένα τεκμήρια “επιτυχίας” και διάδοσης της, ως εργαλείο επιρροής. Από την στιγμή, που το Υπουργείο Πολιτισμού ενημερώθηκε, δώσαμε τις σχετικές οδηγίες για τη δυνητική απόκτηση των συγκεκριμένων φωτογραφιών. Η αρμόδια Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς επικοινώνησε άμεσα με τον συλλέκτη και εμπειρογνώμονες μεταβαίνουν την Παρασκευή στην έδρα του, στο Έβεργκεμ του Βελγίου, ώστε να διαπιστώσουν εκ του σύνεγγυς τη συλλογή και να συνομιλήσουν μαζί του. Με την σημερινή κήρυξη της συλλογής ως μνημείο, το υπουργείο Πολιτισμού αποκτά το έρεισμα για να την διεκδικήσει και να την αποκτήσει εκ μέρους του ελληνικού κράτους».