Economy Bill & Municipalities / Οι κρίσιμες διατάξεις που αφορούν τους Δήμους, στο Νομοσχέδιο ΥΠΟΙΚ, όπως ΥΔΟΜ και έγκριση εργασιών μικρής κλίμακας, νέες ρυθμίσεις για αιγιαλό και παραλία

Στο μικροσκόπιο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης βρίσκονται οι νέες ρυθμίσεις που φέρνει το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, καθώς περιλαμβάνει σημαντικές διατάξεις που αφορούν τους δήμους. Οι αλλαγές αυτές αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα την οικονομική διαχείριση, τα κονδύλια και τη λειτουργική αυτοτέλεια των ΟΤΑ. Το οικονομικό επιτελείο στοχεύει στην ενίσχυση της διαφάνειας και της αποδοτικότητας των δαπανών, ενώ οι αιρετοί αναλύουν το νέο πλαίσιο προκειμένου να προσαρμόσουν τους προϋπολογισμούς τους στα νέα δεδομένα.

Σε δημόσια διαβούλευση έως την Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026 και ώρα 09:00 βρίσκεται το πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο:

«Μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, μισθολογικές και φορολογικές διατάξεις, ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου, ρυθμίσεις για την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων και βελτίωση του πλαισίου για τα παίγνια, ρυθμίσεις για την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου Ανώνυμη Εταιρεία και λοιπές διατάξεις».

Αν και το μεγαλύτερο μέρος του νομοσχεδίου αφορά φορολογικά, συνταξιοδοτικά, μισθολογικά και δημοσιονομικά ζητήματα, περιλαμβάνει και μια σειρά διατάξεων που επηρεάζουν άμεσα ή έμμεσα τη λειτουργία των δήμων, τις δημοτικές υπηρεσίες, τη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας και την τοπική ανάπτυξη.

ΥΔΟΜ και Έγκριση Εργασιών Μικρής Κλίμακας

Με το άρθρο 8 τροποποιείται ο Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας και προβλέπεται ότι οι εργασίες που απαιτούνται για την εγκατάσταση του Συστήματος Παρακολούθησης Επαγγελματικών Οχημάτων θα μπορούν να πραγματοποιούνται με Έγκριση Εργασιών Δόμησης Μικρής Κλίμακας (ΕΕΔΜΚ).

Η διάταξη αφορά έμμεσα τις Υπηρεσίες Δόμησης (ΥΔΟΜ), καθώς αυτές θα είναι αρμόδιες για τη διαχείριση των σχετικών εγκρίσεων, μειώνοντας παράλληλα τη γραφειοκρατία για την εγκατάσταση των απαιτούμενων υποδομών.

Νέες ρυθμίσεις για αιγιαλό και παραλία

Σημαντικό ενδιαφέρον για τους παραθαλάσσιους δήμους παρουσιάζουν τα άρθρα 71 έως 75, τα οποία τροποποιούν τον νόμο 5092/2024 για τον αιγιαλό και την παραλία.

Οι νέες ρυθμίσεις αφορούν:

• τη σύνθεση των πρωτοβάθμιων επιτροπών καθορισμού ορίων αιγιαλού και παραλίας,
• τις παραχωρήσεις απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας σε επιχειρήσεις και σωματεία,
• τη δυνατότητα εξ αποστάσεως διαπίστωσης παραβάσεων,
• τις διοικητικές κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβιάσεων της νομοθεσίας,
• τις μεταβατικές ρυθμίσεις για τις παραχωρήσεις του έτους 2026.

Οι διατάξεις αυτές αναμένεται να επηρεάσουν τόσο τη λειτουργία των παραλιακών δήμων όσο και τις σχέσεις τους με επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στις ακτές.

Ενίσχυση των αρμοδιοτήτων της ΕΤΑΔ

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το άρθρο 76, με το οποίο τροποποιείται το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ).

Η ΕΤΑΔ αποκτά ενισχυμένο ρόλο στην προστασία και διαχείριση της ακίνητης δημόσιας περιουσίας, καθώς καθίσταται από κοινού αρμόδια με τις δημόσιες αρχές για τη λήψη διοικητικών και δικαστικών μέτρων προστασίας των ακινήτων που διαχειρίζεται.

Η διάταξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για δήμους που διεκδικούν δημόσιες εκτάσεις, πρώην στρατόπεδα, τουριστικά ακίνητα ή άλλους χώρους που βρίσκονται στο χαρτοφυλάκιο της ΕΤΑΔ.

Παράλληλα, με το άρθρο 77 προβλέπεται ότι συμβάσεις αξιοποίησης περιουσιακών στοιχείων της ΕΤΑΔ με οικονομικό αντικείμενο άνω του 1 εκατ. ευρώ θα υπόκεινται υποχρεωτικά σε προσυμβατικό έλεγχο από το Ελεγκτικό Συνέδριο, ενισχύοντας τη διαφάνεια στις μεγάλες αξιοποιήσεις δημόσιας περιουσίας.

Πολυετής Δημοσιονομικός Προγραμματισμός

Με το άρθρο 79 εισάγεται ειδική διαδικασία διαχείρισης του Πολυετούς Δημοσιονομικού Προγραμματισμού.

Παρότι η διάταξη δεν αφορά αποκλειστικά τους ΟΤΑ, επηρεάζει συνολικά τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, άρα και τους Δήμους, οι οποίοι καλούνται να εντάσσουν τον μεσοπρόθεσμο οικονομικό τους σχεδιασμό στο ευρύτερο δημοσιονομικό πλαίσιο της χώρας.

Επιχορήγηση ΕΔΣΝΑ και Δήμων της Αττικής

Άμεσο αυτοδιοικητικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το άρθρο 84, με το οποίο ενισχύεται ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Εσωτερικών για την επιχορήγηση του Ενιαίου Διαβαθμιδικού Συνδέσμου Νομού Αττικής (ΕΔΣΝΑ) και των δήμων της Περιφέρειας Αττικής.

Η διάταξη συνδέεται με τη χρηματοδότηση δράσεων διαχείρισης απορριμμάτων και την κάλυψη αναγκών των δήμων της μεγαλύτερης περιφέρειας της χώρας.

Συστέγαση υπηρεσιών σε νησιά και παραμεθόριες περιοχές

Το άρθρο 85 εισάγει νέο πλαίσιο για τη συστέγαση δημοσίων υπηρεσιών σε νησιωτικές και παραμεθόριες περιοχές.

Η ρύθμιση δίνει τη δυνατότητα λειτουργίας πολλών υπηρεσιών σε κοινό κτίριο, με στόχο τη μείωση του κόστους στέγασης και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πολιτών. Η διάταξη μπορεί να αξιοποιηθεί ιδιαίτερα από μικρούς νησιωτικούς και ορεινούς δήμους που αντιμετωπίζουν προβλήματα υποδομών και στεγαστικών εγκαταστάσεων.

Διαγραφή οφειλών ΝΠΔΔ

Στο άρθρο 95 προβλέπεται η απόσβεση οφειλών Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου προς πιστωτικά ιδρύματα που τελούν υπό ειδική εκκαθάριση.

Η ρύθμιση μπορεί να αφορά δήμους, δημοτικά νομικά πρόσωπα, συνδέσμους Δήμων και άλλους φορείς της αυτοδιοίκησης που εξακολουθούν να εμφανίζουν εκκρεμείς υποχρεώσεις προς τράπεζες οι οποίες έχουν τεθεί σε ειδική εκκαθάριση. Με την κοινοποίηση της σχετικής πράξης από τον ειδικό εκκαθαριστή, οι οφειλές διαγράφονται στο σύνολό τους, συμπεριλαμβανομένων τόκων και λοιπών επιβαρύνσεων.

Παρότι το νομοσχέδιο δεν αποτελεί νομοθέτημα αυτοδιοικητικού χαρακτήρα, περιλαμβάνει σημαντικές παρεμβάσεις που επηρεάζουν τη λειτουργία των ΥΔΟΜ, τη διαχείριση του αιγιαλού και των παραλιών, την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, τον δημοσιονομικό προγραμματισμό των ΟΤΑ, τη χρηματοδότηση δήμων της Αττικής και τη λειτουργία υπηρεσιών σε απομακρυσμένες περιοχές.

Δείτε εδώ την διαβούλευση